Tlenek etylenu to gaz rakotwórczy, mutagenny i wysoce wybuchowy. Stosowany w sterylizacji i chemii. Sprawdź, jakie zagrożenia niesie i jakie obowiązki ma pracodawca.

Tlenek etylenu – gaz wyjątkowo niebezpieczny dla zdrowia i życia

Tlenek etylenu (CAS 75-21-8) to bezbarwny, silnie reaktywny i łatwo palny gaz o słodkawym zapachu. Stosowany jest głównie do sterylizacji sprzętu medycznego, w przemyśle chemicznym, farmaceutycznym i tworzyw sztucznych. Jest jednym z najniebezpieczniejszych czynników w środowisku pracy: rakotwórczym, mutagennym, neurotoksycznym i wybuchowym.

Ze względu na jego reaktywność i toksyczność, ekspozycja musi być utrzymywana na absolutnym minimum technicznie osiągalnym.

Główne zagrożenia zdrowotne

Ostre skutki narażenia

• ból głowy, nudności, zawroty,
• zaburzenia koordynacji i świadomości,
• podrażnienie oczu, skóry i błon śluzowych,
• obrzęk płuc,
• zatrzymanie oddechu przy wysokich stężeniach.

Przewlekłe skutki narażenia

1. potwierdzona rakotwórczość (rak białaczki, chłoniaki, nowotwory OUN),
2. działanie mutagenne na DNA komórek,
3. zaburzenia płodności i poronienia,
4. uszkodzenia układu nerwowego,
5. przewlekłe zapalenie skóry i dróg oddechowych.

Drogi narażenia pracowników

Wdychanie gazu

Najważniejsza i najbardziej niebezpieczna droga ekspozycji. Gaz jest niewidoczny i łatwo przenika do płuc.

Kontakt ze skórą

Oparzenia chemiczne, reakcje uczuleniowe, wchłanianie transdermalne.

Oczy

Ekstremalnie silne podrażnienia, ryzyko uszkodzenia rogówki.

Obowiązki pracodawcy

Pracodawca musi wdrożyć ścisłe wymagania dotyczące substancji CMR:

• wykonać ocenę ryzyka zawodowego dla tlenku etylenu,
• zapewnić hermetyzację procesów i instalacji,
• stosować detekcję wycieków i automatyczne systemy alarmowe,
• prowadzić pomiary stężeń w powietrzu,
• przestrzegać wartości NDS (typowo 1 ppm / ~1,8 mg/m³, zgodnie z obowiązującymi normami),
• prowadzić rejestr pracowników narażonych na CMR,
• stosować zasadę minimalizacji i substytucji,
• kierować pracowników na specjalistyczne badania profilaktyczne,
• opracować procedury awaryjne obejmujące pożar, wyciek i ekspozycję,
• szkolić pracowników w zakresie obsługi instalacji wysokiego ryzyka.

Środki ochrony indywidualnej i organizacyjnej

Ochrona techniczna

• w pełni szczelne instalacje,
• systemy odciągów i neutralizacji,
• automatyczne systemy monitoringu gazów,
• strefy EX z odpowiednią klasyfikacją,
• kontrola ciśnień i temperatur procesu.

Ochrona indywidualna

Drogi oddechowe:

• maska pełnotwarzowa z filtrem A,
• w sytuacjach awaryjnych – aparat izolujący (SCBA).

Skóra:

• rękawice chemoodporne: butyl, neopren, Viton,
• odzież gazoszczelna w strefach wysokiego ryzyka.

Oczy i twarz:

• gogle chemiczne + przyłbica.

Organizacja pracy

• ograniczenie ekspozycji czasowej i liczby pracowników,
• zakaz pracy w pojedynkę w strefach EtO,
• natychmiastowa zmiana skażonej odzieży i dekontaminacja,
• oddzielne systemy wentylacji i śluz bezpieczeństwa,
• zakaz przechowywania urządzeń zapłonowych.